Procesy rozwoju regionalnego i lokalnego są współcześnie przedmiotem żywego zainteresowania środowiska nauki, władz publicznych wszystkich szczebli, sfer biznesowych, a także szerokich kręgów społecznych. Intensywnie stymuluje się je w lokalnych i regionalnych politykach rozwoju, a także w krajowej i unijnej polityce rozwoju. Oczekuje się, że nie tylko przyniesie to ich dynamizację, a przez to polepszenie jakości życia w lokalnych i regionalnych układach terytorialnych, lecz zintensyfikuje transformację tych procesów i ich produktów w procesy i produkty ponadregionalne, włącznie z globalnymi. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera aktualna i szczegółowa wiedza o stanie, uwarunkowaniach, mechanizmach i efektach owych procesów oraz o najbardziej prawdopodobnych sposobach ich przyszłego rozwoju. Ważne jest również upowszechnienie tej wiedzy wśród publicznych decydentów oraz kadr publicznej administracji. Są to kluczowe warunki powodzenia wspomnianych polityk. Artykuły naukowe zebrane w niniejszej publikacji stanowią wkład w proces gromadzenia wspomnianej wiedzy. Tworzą także płaszczyznę dialogu na jej temat między środowiskami nauki i samorządowych władz publicznych. Stanowią elementy odbywającej się współcześnie na forach naukowych, samorządowych i państwowych dyskusji na temat niezbędnych zmian polskiego systemu samorządowego. Zawierają argumenty za takim jego doskonaleniem, które – w ramach wielopoziomowego, zintegrowanego systemu zarządzania państwem – zwiększy podmiotowość samorządów lokalnych i regionalnych w prowadzeniu polityki rozwoju, zapewniając im jednocześnie dużą zdolność do kreowania rozwoju lokalnego i regionalnego. Oddajemy je w Państwa ręce z przekonaniem, że okażą się przydatne zarówno w dociekaniach naukowych, jak i w praktyce zarządzania rozwojem lokalnym i regionalnym. Dariusz Głuszczuk, Małgorzata Markowska, Andrzej Sztando '